چرا باید از فناوری ساخت سدهای لاستیکی در خوزستان استفاده کنیم؟

 به گزارش خبرنگار آرانیوز( حوزه خوزستان )

دکتر محمد حیدرنژاد در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری دانشجویان ایران ایسنا –منطقه‌خوزستان- با بیان این‌که تمام رودخانه‌های استان مستعد ساخت سدهای لاستیکی هستند، عنوان‌کرد: با ساخت این سدها در مسیر میان دشتی رودخانه‌ها، از بارش‌ها و سیلاب‌ها در این حوزه‌ها می‌توان حداکثر استفاده را برد.

 وی افزود: سدهای لاستیکی در مقابل عوامل محیطی از قبیل مواد آلاینده، آب‌های شور و قلیایی، پسماندهای سمی و اسیدها کاملا مقاوم هستند و از نظر مکانیکی، اجسام تیز معمولی، قطعات یخ و خرده سنگ‌ها قادر به ضربه زدن به لاستیک نخواهند بود.

 حیدرنژاد بیان کرد: استفاده از این سدها در نواحی ساحلی جنوب و طول مسیر رودخانه‌ها در قسمت میان دشتی استان می‌تواند در حل مشکلات متعدد آبی از جمله نیازهای صنعتی، کشاورزی منطقه، هدر رفتن آب در مزارع اطراف، تداخل آب‌های شور و شیرین و همچنین مشکلات جزر و مد مؤثر باشد، با توجه به این‌که در طول سال و در کلیه فصول، دبی ثابتی از پشت سدها به رودخانه‌ها رها و بارش در حوزه‌های میان‌کوهی پشت سدها ذخیره می‌شود.

 عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز گفت: در عین حال شرکت‌ها و کارخانجات مانند کشت و صنعت، نیروگاه و شرکت نفت، در کل طول مسیر رود با احداث این نوع سدهای کم هزینه، آب مورد نیاز خود را برای مدتی ذخیره کرده و از فشار آمدن به کشاورزان و دیگر تأسیسات کوچک مسیر می‌کاهند.

 وی خاطرنشان‌کرد: کنترل سیلاب و کاهش فرسایش در رودخانه‌ها، بالاآوردن سطح آب و کم کردن هزینه پمپاژ آب به اراضی کشاورزی از مهمترین اهداف ساخت این سدها به شمار می‌رود.

 حیدرنژاد ادامه‌داد: در حال حاضر تعداد زیادی از این سدها در اروپا، آسیا و آمریکا در حال بهره‌برداری بوده و به عنوان یک ابزار موثر و مطلوب در بهره‌برداری از منابع آب مطرح هستند. در ایران نیز اولین سد لاستیکی در استان مازندران و در سال 1375 بر روی رودخانه بابل رود ساخته شد که پس از رفع نقص‌های اولیه، این‌گونه سدها به عنوان یک ابزار جدی برای مدیریت منابع آب سطحی مطرح شده و در حال حاضر عمر مفید این سدها بین 30 تا 40 سال است.

 وی افزود: رویکرد استفاده از سدهای لاستیکی در پاسخگویی به مسائل زیست‌محیطی و اکولوژیک بوده و ضمنا هزینه‌های کمتر و زمان بسیار کم اجرای این نوع سدها از اهمیت بالایی برخوردار است. در خوزستان تاکنون تجربه ساخت سدهای لاستیکی وجود نداشته است و فقط در استان مازندران و گیلان از این نوع وجود دارد.

 عضو کمیته علمی کنفرانس ملی رودخانه کارون توضیح‌داد: در حال حاضر انحراف و ذخیره آب رودخانه‌ها در بیشتر موارد با سازه‌های بتنی حجیم که مجهز به دریچه‌های فلزی سنگینی هستند، صورت می‌گیرد و اجرا و راه‌اندازی هر یک از اجزای این سدها مستلزم بودن مکان مناسب، صرف وقت و هزینه‌های قابل توجه است؛ اما مسأله صرفا اجرای این سدها نیست، بلکه پس از اجرا، مسائل خاصی در مرحله بهره‌برداری به وجود خواهد آمد که مهم‌ترین آن‌ها پدیده رسوب‌گذاری است و رفع این موضوع نیازمند به‌کارگیری تجهیزات الکترومکانیک با هزینه‌های بسیار بالاست و موضوع دیگر، نبود راه کار مناسب برای زمان پایان عمر سدها با انباشته شدن رسوبات و مکان‌های ایده‌ال برای ساخت سدها است.

 حیدرنژاد عنوان‌کرد: خوشبختانه تکنیک به‌کارگیری سدهای لاستیکی مشکل رسوب‌گذاری را به عنوان مساله اساسی سدهای کنونی که باعث بسیاری از مشکلات زیست محیطی و اکولوژیک می‌شود را حل کرده است و معرفی این تکنولوژی به عنوان تکنولوژی نوین مطرح در صنعت آب با در نظر گرفتن کمتر این‌گونه سدها، می‌تواند در پروژه‌های آتی نقش مهمی را ایفا کند.

 وی کاهش 50 تا 60 درصدی هزینه‌ها و کوتاه‌شدن طول مدت اجرای طرح را از مهم‌ترین مزایای استفاده از این نوع سدها عنوان کرد و گفت: همچنین ذخیره موقت دبی پایه آب رودخانه‌ها برای تأمین آب کشاورزی، جداسازی آب‌های آلوده یا شور از آب شیرین، بهبود شرایط زیست‌محیطی، بیولوژیکی و اکولوژیکی محدوده طرح، افزایش حجم ذخیره سدهای بتنی و نیز بازیافت آب زهکش‌ها در طرح‌های آبیاری را می‌توان از عمده اهداف ساخت سدهای لاستیکی برشمارد.

 عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز با تأکید بر جنبه‌های اکوتوریسمی و کلیماتوریسمی توریسم در دنیای ارتباطی امروز، خاطرنشان‌کرد: توریسم یک حرکت ویژه و یکی از عناصر مهم و اثرگذار ارتباطی بین تمدن‌ها تلقی می‌شود و نقش بسیار قدرتمندی در روند توسعه کشورها به عهده دارد. توریسم دارای ابعاد گسترده‌ای است که مهم‌ترین زمینه‌های مورد توجه ملل مختلف ابعاد اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بوده که ارتباط بین ملل و جوامع مختلف در تحقق این زمینه‌ها و شرایط، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.

 حیدرنژاد اظهارکرد: همان‌طور که منابع اقتصادی، راه‌ها و جاده‌های مواصلاتی، نیازهای فرهنگی و ارتباطات تاریخی و اجتماعی از ضروریات ارتباط مستمر و مداوم بین کشورها و ملل مختلف است و از زیرساخت‌های توسعه به حساب می‌آید، نمی‌توان از عامل اقلیم و آب و هوا و تأثیر آن بر توسعه و تحول در بخش توریسم غافل بود، زیرا این مقوله از شرایط و زمینه‌های اولیه و اصلی ارتباطات بین کشورها و حتی بین مناطق و سرزمین‌های یک کشور و یا منطقه محسوب می‌شود.

 وی بیان‌:رد: ایران علاوه بر توانمندی‌های اقتصادی، فرهنگی، تاریخی و اجتماعی، از نظر موقعیت مکانی و آب و هوا شرایط مطلوب و منحصر به فردی را در منطقه خصوصا در آسیای جنوب غربی داراست، به طوری که به عنوان پل ارتباطی بین شرق و غرب نقش بسیار مهمی در ارتباطات ملل شرق و غرب ایفا کرده است.

 حیدرنژاد یادآورشد: خوزستان نیز با ظرفیت‌های خاص و ممتاز خود از جایگاه ویژه‌ای برخوردار است و اجرای سد لاستیکی موجب به وجود آمدن فرصت‌های مناسب برای امکان توسعه گردشگری روستایی توام با طبیعت‌گردی می‌شود. به‌دلیل عرض زیاد و شیب کم رودخانه کارون انواع ورزش‌های آبی را می‌توان در آن توسعه داد.