کد خبر: ۶۸۲۷۶
تاریخ انتشار: ۱۸ خرداد ۱۴۰۰ - ۰۸:۲۶

امروز ۱۸ خرداد/دقایقی پیش حضور زنگنه وزیر نفت پشت استیج بهارستان و سوال چند نماینده درصحن علنی پارلمان/خبرنگار مستقر در صحن پارلمان/گزارش های کمیسیون آموزش و تحقیقات و فناوری و کشاورزی و نهادهای دامی روی میز نمایندگان مجلس/آغاز نشست جلسه علنی مجلس با حضور قالیباف رئیس مجلس ونطق پیش از دستور:یاد شهدای حمله تروریستی را گرامی داشت و به خانواده های معظم شهدا واین شهیدای عزیز را تسلیت و تبریک گفت

نشست علنی مجلس شورای اسلامی، دقایقی قبل به ریاست دکتر قالیباف آغاز شد.

به گزارش آرانیوز، نشست علنی مجلس شورای اسلامی صبح امروز (سه‌شنبه 18 خردادماه) به ریاست دکتر محمدباقر قالیباف رئیس مجلس شورای اسلامی ساعت 8 و 18دقیقه و با حضور  231 نفر از نمایندگان آغاز شد.

علیرضا ورناصری قندعلی در نطق میان دستور

، علیرضا ورناصری در نشست علنی امروز (سه شنبه 18 خرداد) مجلس شورای اسلامی در سوالی از وزیر نفت گفت: باتشکر از همکاران و کارکنان خدوم صنعت نفت که علی رغم مشکلات، مطالبات و کاستی ها، زحمات و عملکرد خود را در این صنعت بزرگ جهت سربلندی ایران اسلامی به خدمت جهادی آراسته اند.

وی خطاب به وزیر نفت ادامه داد: بیش از 20 سال است از موضوع ساماندهی و جمع آوری گازهای فلر در وزارت نفت می گذرد، با توجه به ارزش بالای اقتصادی گازهای مشعل و منافعی که از جمع آوری آنها حاصل می شود و همچنین منافع غیرمستقیم این امر در کاهش آلودگی های زیست محیطی، بنا بود با هدف ممانعت از هدررفت ثروت ملی تا پایان برنامه ششم توسعه، سوختن 90 درصد از گازهای مشعل کنترل شود. با وجود متقاضی بخش خصوصی جهت این پروژه ها در شرکت های مختلف، براساس ماده 48 قانون برنامه ششم توسعه که می بایستی با نرخ عادلانه به این بخش سپرده می شد، چرا کنترل و بهره برداری از گازهای فلر تکمیل نشده است و پیشرفت فیزیکی مطلوبی ندارد؟

وی تصریح کرد: برای ممانعت از سوختن و هدررفت میلیون ها مترمکعب از گازهای فلر، چه پروژه هایی تعریف شده است؟ حتما اطلاع دارید در جهان سالانه بیش از 150 میلیارد مترمکعب گاز تحت عنوان سوزاندن گازهای مشعل به مواد آلاینده تبدیل می شود که براساس آمارهای بانک جهانی این رقم معادل یک سوم مصرف گاز کل اروپاست! از حجم گازهای آلاینده، 75 درصد آن متعلق به 10 کشور است که ایران نیز متاسفانه جزء آنهاست.

ورناصری گفت: در سال 2020 ایران سومین کشور با بیشترین حجم فلرسوزی در جهان بود که سهم 9.3 درصدی از کل حجم فلرسوزی گاز جهان را به خود اختصاص داده است. البته از 2017 به بعد حجم فلرسوزی ایران با کاهش همراه شد و از 17.7 میلیارد مترمکعب در سال 2017 به 13.3 میلیارد مترمکعب در سال 2020 رسیده است.

سرگردانی نیروهای خدوم نفت را پیگیری کنید

وی با اشاره به موضوع مطالبات نیروی انسانی شاغل در وزارت نفت، ادامه داد: براساس تبصره 3 ماده 29 برنامه ششم توسعه باید همسان سازی کارکنان صددرصد انجام می گرفت که این موضوع به صورت کامل محقق نشد و در بودجه 1400 طبق ابلاغ دستورالعمل 2608 رئیس سازمان اداری استخدامی و رئیس برنامه، بودجه پیش بینی و لحاظ شده است، حقوق کارکنان قراردادی باید صددرصد با حقوق کارکنان پیمانی همسان سازی شود، چرا این مهم انجام نشده است؟ چرا این مطالبه و حق قانونی همچنان معوق مانده است؟

ورناصری تاکید کرد: سوال بعدی من به دلیل تبعیت کارکنان قراردادی از قانون صنعت نفت، بایستی گروه بندی شغلی برای این کارکنان اجرا و فوق العاده ها مطابق مجموع مقررات اداری استخدامی صنعت نفت پرداخت شود، برای 34 هزار کارمند قراردادی گروه بندی ایجاد نشده است. برای 106 هزار نیروی پیمانکاری طرح طبقه بندی مشاغل اجرا شد، آقای وزیر چرا این همه مطالبات که تکلیف قانونی شما بوده، رها شده است؟

این نماینده مردم در مجلس ادامه داد: موضوع مطالبات نیروی انسانی موضوعی است که انتظار داشتم وزیر به آن پاسخ دهد. در مورد موضوعات فنی مربوط به سوالات قبلی و هم موضوع همسان سازی کارکنان، کمیته مشترکی از وزارت نفت، سازمان پدافند غیرعامل و کمیسیون انرژی این مسائل را در میدان بررسی کند.

قالیباف در پاسخ به ورناصری مطرح کرد: با توجه به بازدیدی که بنده هم به همراه شما انجام دادم، در رابطه با موضوع مشعل ها و جمع آوری گازهای فلر انصافاً تلاش های خوبی شده، در حوزه منابع انسانی هم اگر وزیر این موضوع را قبول دارد، کمیته مشترکی این موضوع را پیگیری کند.

ورناصری در ادامه تاکید کرد: واقعا مسائل مربوط به آلایندگی ها، خصوصاً در مسجدسلیمان که وزیر هم صحه بر آن گذاشت، موضوعاتی هستند که اگر رعایت نشود، در آینده با فاجعه مواجه خواهیم شد. بررسی میدانی در این خصوص باید از طرف سازمان پدافند غیرعامل و وزارت نفت صورت گیرد./

محمدباقر قالیباف صحن

، دکترمحمدباقر قالیباف در نشست علنی امروز (سه شنبه، 18 خرداد ماه) مجلس شورای اسلامی در آغاز جلسه امروز، یاد شهدای حمله تروریستی به مجلس شورای اسلامی را گرامی داشت و ضمن محکوم کردن این حمله تروریستی، به خانواده های معظم یکایک این شهدای عزیز تسلیت و تبریک گفت.

رئیس مجلس شورای اسلامی ادامه داد: فردا به همین مناسبت مراسمی در مجلس شورای اسلامی برای بزرگداشت این عزیزان برگزار می شود.

قالیباف اضافه کرد: مطلع شدیم جناب آقای علی اکبر محتشمی پور نماینده محترم مردم تهران، ری، شمیرانات و اسلامشهر در دوره های سوم و ششم مجلس و از جانبازان انقلاب اسلامی به رحمت ایزدی پیوسته، مصیبت وارده را به خانواده داغدار ایشان و مردم شریف تهران، ری، شمیرانات و اسلامشهر تسلیت عرض کرده و برای آن مرحوم طلب  مغفرت و برای بازماندگان صبر و اجر از درگاه خداوند متعال مسئلت داریم./

بیژن نامدار زنگنه محمد ورناصری

، در نشست علنی امروز(دوشنبه 18 خردادماه) مجلس شورای اسلامی، موضوع سوال علیرضا ورناصری از بیژن زنگنه وزیر نفت درباره روند جمع آوری و ساماندهی گازهای فلر مورد بحث و بررسی قرار گرفت. در نهایت ورناصری نماینده سوال کننده پس از استماع توضیحات زنگنه مشروط به تشکیل کمیته ای مشترک بین کمیسیون انرژی، پدافند غیرعامل و وزارت نفت برای بررسی میدانی مشکلات از پاسخ های وزیر قانع شد.

مالک شریعتی نیاسر سخنگوی کمیسیون انرژی گزارشی از نحوه بررسی سوال در این کمیسیون ارائه کرد و گفت: طرح ساماندهی گاز فل، مصرف بهینه سوخت، استراتژی انتقال گاز به عنوان اهرم سیاسی،عوارض آلایندگی شهرداری،عدم اجرای جامعِ طرح طبقه بندی مشاغل، طرح اصلاح اساسنامه شرکت ملی گاز ایران وسپردن مدیریت منابع گازی به شرکت گاز و وضعیت تجارت گاز در خاورمیانه موضوعات مورد سوال بود.

وی ادامه داد: در اجرای ماده (207) آیین‌نامه داخلی مجلس، سؤال فوق‌ در جلسه  آبان ماه سال 99  ‌کمیسیون با حضور 19 نفر از نمایندگان عضو کمیسیون، نماینده سؤال‌کننده  و وزیر مطرح‌ و پس از استماع اظهارات طرفین و نظر به عدم اقناع نماینده سؤال کننده از پاسخ های ارائه شده  وزیر، کمیسیون قلمرو سؤال را ملی تشخیص داده و مستند به بند (3) ماده (207) آیین نامه داخلی مجلس شورای اسلامی، گزارش سؤال جهت اعلام وصول در اولین جلسه علنی ارسال کرد./

زنگنه در صحن

، بیژن زنگنه در نشست علنی امروز (سه‌شنبه 18 خردادماه) مجلس شورای اسلامی در پاسخ به سوال نماینده مسجد سلیمان درباره طرح ساماندهی گاز فلر-مصرف بهینه سوخت، استراتژی انتقال گاز به عنوان اهرم سیاسی-عوارض آلایندگی شهرداری، عدم اجرای جامعِ طرح طبقه بندی مشاغل، طرح اصلاح اساسنامه شرکت ملی گاز ایران و سپردن مدیریت منابع گازی به شرکت گاز، وضعیت تجارت گاز در خاورمیانه گفت: سوالات مهمی از سوی نماینده مردم مسجد سلیمان عنوان شد اما موضوع گاز ژوراسیک مسجد سلیمان جزو سوالات مطرح نبود اما به عنوان یکی از مسائل منطقه عنوان شد.

وزیر نفت در پاسخ به سوالات مذکور اظهار کرد: گازهای فلر یا گازهایی که به مشعل می‌رود موضوعی است که بیش از 60 سال مطرح است و این مسئله پیچیده، دشوار و پرهزینه‌ای است، مجلس نیز به این مسئله توجه داشته و آخرین بار در ماده 48 قانون برنامه ششم توسعه تصویب کرد که گازهای مشعل به قیمت عادلانه واگذار شود.

وی یادآور شد: ما در راستای اجرای این قانون مزایده‌ای را برگزار کردیم و قیمت پایه مزایده برای هر مترمکعب نیم تا دو سنت در نظر گرفتیم که تقریباً رایگان بود اما تعداد مراجعین کم بود و بر این اساس قراردادهایی منعقد شد و برای گازهای همراه کلاستر پارسی و مارون نیم میلیون مترمکعب قرارداد امضا و راه‌اندازی شد. تأسیسات جمع‌آوری چند مورد دیگر نیز به میزان 1.7 میلیون مترمکعب راه‌اندازی شد ولی در مجموع مقادیر بسیار کم بود.

عضو کابینه دولت دوازدهم اضافه کرد: در راستای استفاده از گازهای مشعل باید واحدها و کارخانه‌هایی به نام NGL یا نوعی پالایشگاه گازی احداث شود، در این NGLها گازی که از چاه‌های مختلف جمع‌آوری می‌شود شیرین‌سازی، تفکیک، جداسازی گاز طبیعی، اتان و ... جدا و هر کدام به یک مصرف می‌رسد که سرمایه‌گذاری سنگینی را شامل می‌شود.

زنگنه با بیان اینکه در طول مدت گذشته تغییر اساسی در سیاست ایجاد کردیم، گفت: تا سال 93 NGLها توسط دولت فقط اجرا می‌شود اما با تغییر سیاست‌ها اجازه دادیم که بخش خصوصی هم نسبت به اجرای آن اقدام کند. بر این اساس برای تمام گازهای مشعل خوزستان، فلات قاره و نفت مرکزی تعیین تکلیف کردیم و طرح‌هایی در دست اجرا است و تا پایان سال 1401 بیش از 90 درصد آنچه در برنامه ششم توسعه آمده، اجرایی خواهد شد و تنها گازهای مشعل مسجدسلیمان باقی می‌ماند که به پتروپالایش بختیاری واگذار کردیم تا خیری از مردم این منطقه گرفته نشود.

 وزیر نفت تصریح کرد: مهمترین کاری که در زمینه گازهای مشعل انجام گرفته احداث پالایشگاه بیدبلند خلیج فارس است که 3 میلیارد دلار سرمایه‌گذاری در آن شده، 56 میلیون مترمکعب ورودی این مجموعه است و 3.4 میلیون تن خوراک برای پتروشیمی‌ها تأمین می‌کند، این کار سال گذشته افتتاح شد. طرح دیگر جمع‌آوری گازهای مشعل در شرق کارون است که بخشی از آن به پتروشیمی بیدبلند خلیج فارس و بخشی به پالایشگاه گاز مارون می‌رود و هر دو در دست اجرا است و قراردادهای آن سال 1397 منعقد شده است. در این مجموعه 17.5 میلیون مترمکعب گاز جمع‌آوری می‌شود و ما غیر از این در شرق کارون گازهای مشعل دیگری نخواهیم داشت که در نهایت تا پایان سال 1401 به نتیجه می رسد. برای این بخش دو میلیارد دلار سرمایه گذاری شده است.

وی در ادامه عنوان کرد: طرح دیگر 1200 NGL در غرب کارون است که نزدیک 1.4 میلیارد دلار هزینه دارد و فاز اول آن در سال جاری باید به بهره‌برداری برسد و این مجموعه 1.8 میلیون تن خوراک را برای واحدهای پتروشیمی بندر امام و 9.6 میلیون مترمکعب برای واحدهای شبکه تأمین می‌کند. طرح دیگر 3100 NGL در منطقه دهلران است که 890 میلیون دلار سرمایه‌گذاری توسط بخش خصوصی شده و پیشرفت 50 درصدی دارد و در پایان سال 1401 به بهره‌برداری می‌رسد.

عضو کابینه دولت دوازدهم ادامه داد: طرح‌های دیگر مربوط به جمع‌آوری گازهای مشعل در پارس جنوبی است و طرح دیگر مربوط به NGL خارک است که در دست بهره‌برداری است و گازهای مشعل قشم را جمع‌آوری می‌کند.

زنگنه خاطر نشان کرد: دولت در این زمینه قدم بزرگی را برداشته، همه قراردادها مشخص و در دست اجرا است که امیدواریم تا پایان سال 1401 به اتمام برسد.

وزیر نفت در خصوص گازهای ژوراسیک مسجد سلیمان که از سوی نماینده عنوان شد، گفت: نماینده سوال کننده مطرح کرد که هر چاه 13 میلیون مترمکعب گاز دارد که به نظر سهو لسان بود زیرا این چاه ها 13 میلیون فوت مکعب گاز دارد. در ارتباط با صادرات گاز باید بگویم که در این دولت صادرات گاز دو برابر شده است و برای صادرات اضافه راهی جز بهینه‌سازی مصرف نداریم. ما برای تولیدات در پارس جنوبی به 50 میلیارد دلار سرمایه‌گذاری نیاز داریم و این میزان برای نگه‌‌داشت است و برای صادرات اضافی به سرمایه‌گذاری بیشتر نیاز داریم البته صادرات گاز هم نوعی خام‌فروشی است و ترجیح ما در مصرف گاز تخصیص گاز به پتروشیمی است که ارزش افزوده برای ما دارد. این فقط مسئله وزارت نفت نیست و ابعاد مختلف سیاسی دارد که همه را با هم باید در نظر گرفت.

وی با تأکید بر بهینه‌سازی مصرف انرژی گفت: مجلس قانون مترقی به نام ماده 12 رفع موانع تولید تصویب کرد که برای بهینه‌سازی یک انقلاب بود اما در قالب تبصره 14 بودجه‌های سنواتی این قانون بی‌خاصیت و بی‌اثر شد در حالی که این قانون می‌توانست تحول ایجاد کند. مهمترین قسمت برای بهینه‌سازی نیروگاه‌ها هستند.

عضو کابینه دولت دوازدهم افزود: با سوختی که به نیروگاه‌ها می‌دهیم به راحتی نیروگاه‌ها اگر راندمان حرارتی را بالا ببرند 1.5 برابر تولید انرژی می‌توان از همین گاز استفاده کرد و ما به گاز جدید احتیاجی نخواهیم داشت اما وقتی قیمت گاز برای نیروگاه‌ها صفر است و قیمت برق نامناسب است سرمایه‌گذاری انجام نمی‌شود. 35 میلیون دلار در سال یارانه گاز به مردم می‌دهیم و فعلا هم نمی‌توانیم تغییری در آن ایجاد کنیم.

زنگنه از تهیه دو سند دیگر خبر داد و گفت: سند تراز مصرف و تولید گاز که اساس آن برای افق 1420 جهت بهینه‌سازی تهیه شده و سند دیگر تراز سوخت حمل و نقل که اساس آن هم بر بهینه‌سازی است، در ارتباط با پرداخت عوارض آلاینده که از سوی نماینده سوال کننده مطرح شد، بدهی نداریم. دستگاه‌های مالیاتی اختلافی داشتند مبنی بر اینکه معتقد بودند بر اساس ارزش نفت باید ما مبلغی را پرداخت کنیم. با توجه به اینکه این مبلغ از بودجه شرکت بالاتر می‌رفت در دولت تصویب شد که این مبلغ بر مبنای ارزش خدمات شرکت‌ها پرداخت شود. شورای عالی مالیاتی نیز این موضوع را پذیرفت و ما بدهی از این جهت نداریم.

وزیر نفت در پایان گفت: طرح طبقه‌بندی مشاغل نیز با همکاری وزارت تعاون به تصویب رساندیم و در حال اجرا است، در مورد طرح اساسنامه گاز در کمیسیون انرژی موضوع مطرح است و هر طور مصلحت می‌دانند، به تصویب برسانند./

جلال محمودزاده در نطق میان دستور

، جلال محمودزاده در نشست علنی امروز (سه شنبه 18 خرداد) مجلس شورای اسلامی در جریان طرح سوال مشترک خود و کمال حسین پور از وزیر نفت درخصوص دلایل کمبود گاز مایع و نفت سفید در سطح کشور خصوصاً روستاها و مناطق محروم گفت: انرژی به عنوان یکی از مهمترین ارکان فعالیت های اقتصادی از جایگاه ویژه ای برخوردار است. براساس آخرین آمارهای ارائه شده ایران با 34 تریلیون مترمکعب ذخیره گاز به عنوان بزرگترین دارنده ذخایر گازی شناخته می شود.

وی ادامه داد: وجود ذخایر بزرگ گاز نیازمند برنامه ریزی دقیق در زمینه تولید، انتقال، ذخیره سازی و توزیع عادلانه است. با وجود غفلت های صورت گرفته در زمینه برداشت از میادین مشترک از دریای خزر که بیش از 2 تریلیون فیت مکعب گاز و 2.5 میلیارد بشکه نفت در این حوزه، برداشت از این میادین به کندی صورت می گیرد.

نماینده مردم مهاباد در مجلس یازدهم افزود: با وجود دارا بودن بیشترین ذخایر نفت و گاز، چرا مردم باید در شهرهای محروم و روستاها در صف های طولانی نفت سفید و گاز مایع انتظار بکشند؟ چه کسی مسئول این بی برنامگی هاست؟ زمانی که وزارت نفت و شرکت گاز در گازرسانی به روستاها و مناطق محروم کم کاری می کنند، مردم مجبورند از نفت سفید و گاز مایع استفاده کنند. وزارت نفت از تامین حداقل سوخت گاز مایع نیز کوتاهی می کند.

محمودزاده گفت: وزیر نفت به خوبی می داند گازرسانی به روستاها علاوه بر صرفه جویی در مصرف سوخت های فسیلی باعث کاهش مصرف گاز مایع نیز می شود و از مهاجرت به شهرها و تخریب جنگل ها و مراتع جلوگیری می کند.

وی افزود: علی رغم فواید بسیار زیاد گازرسانی، وزارت نفت در اجرای این امر سهل انگاری می کند، چرا باید مردم نجیب سیستان و بلوچستان، هرمزگان، خراسان جنوبی، کرمان، آذربایجان غربی و کردستان دارای کمترین برخورداری از گاز شهری باشند و در فصول سرد سال برای تامین نیاز خود به سوخت در صف نفت سفید و گاز مایع قرار گیرند.

گراف قانع شد

، جلال محمودزاده نماینده مهاباد و کمال حسین پور نماینده پیرانشهر و سردشت در نشست علنی امروز (سه‌شنبه 18 خردادماه) مجلس شورای اسلامی در جریان بررسی سوال خود از بیژن زنگنه وزیر نفت درخصوص دلایل کمبود گاز مایع در سطح کشور علی الخصوص در روستاهای فاقد پروژه های گازرسانی، با در نظر گرفتن پیش شرط تشکیل کارگروه مشترک برای بررسی این موضوع از پاسخ‌های وزیر قانع شدند.

مالک شریعتی نیاسر در تشریح گزارش کمیسیون انرژی مجلس گفت: در اجرای ماده (207) آیین‌نامه داخلی مجلس، سؤال فوق‌ در جلسه رسمی تاریخ  1399/8/5 کمیسیون با حضور 19 نفر از نمایندگان عضو کمیسیون، نماینده سؤال‌کننده  و وزیر مطرح‌ و پس از استماع اظهارات طرفین و نظر به عدم اقناع نماینده سؤال کننده از پاسخ‌های ارائه شده  وزیر، کمیسیون قلمرو سؤال را ملی تشخیص داده و مستند به بند (3) ماده (207) آیین نامه داخلی مجلس شورای اسلامی، گزارش سؤال جهت اعلام وصول در اولین جلسه علنی ارسال شد./

بیژن نامدار زنگنه وزیر نفت صحن

، بیژن زنگنه در نشست علنی امروز (سه شنبه، 18 خرداد ماه) مجلس شورای اسلامی در پاسخ به سوال جلال محمودزاده،گفت: در دولت های یازدهم و دوازدهم تعداد روستاهایی که بهره مند از گاز طبیعی شدند، 2.5 برابر شد به نحوی که از 14 هزار روستا به آماری بالغ بر 35 هزار روستا رسیده ایم.

وی ادامه داد: بیش از 95درصد جمعیت کشور تحت پوشش شبکه گازرسانی قرار گرفتند البته استان های سیستان و بلوچستان و هرمزگان از متوسط کشوری عقب مانده اند اما استان کرمان، فارس و خراسان بالای90 درصد روستاهایشان گازرسانی شده است.

وزیر نفت، توضیح داد: برای توزیع گازرسانی 43 هزار میلیارد تومان هزینه شده است همچنین 40هزار میلیارد تومان برای خطوط انتقال گاز خرج شده است. در استان آذربایجان غربی از 78 درصد روستاها در سال 92 به 92 درصد روستاها در زمینه گازرسانی پیشرفت داشته ایم. در منطقه سردشت به 34 درصد گازرسانی روستاها دست پیدا کرده ایم که در این زمینه عقب مانده ترین است. در پیرانشهر نیز 74 درصد روستاها گازرسانی شده است.

این عضو کابینه دولت دوازدهم با بیان اینکه 4.5 میلیون نفر از جمعیت کشور تحت شبکه گازرسانی کشور نیستند، گفت: پالایشگاه های نفتی کشور 7 هزار تن گازتولید می کنند که 5 هزار تن آن در کشور توزیع می شود. مردم و خانوار بیش ازمصرف متوسط از گاز استفاده می کنند در واقع باید گفت در این مسیر قاچاق گاز صورت نمی گیرد بلکه از گاز مایع برای سوخت اتومبیل های فرسوده به روشی غیر استاندارد استفاده می شود.

وی  تاکید کرد: ما علاقه ای به صادرات گاز نداریم ولی حتی اگر صادراتی صورت گیرد درآمد آن به سازمان هدفمندی یارانه ها می رسد نه وزارت نفت، از سوی دیگر مخالف توزیع گاز در داخل نیستیم اما ترجیح ما این است که اولویت با CNG باشد و گاز مایع به دلیل درآمد ارزی بیشتر صادر شود.

وزیر نفت با بیان اینکه روند گازرسانی کند نیست و 95 درصد جمعیت کشور تحت پوشش شبکه گازرسانی قرارگرفته اند، گفت: البته برخی مناطق آذربایجان غربی عقب ماندگی دارند که باید در این مسیر اقداماتی صورت گیرد./

گزارش خطا
نظرشما
captcha