ماموریت فیلد مارشال در تهران؛ میانجی‌گری زیر سایه شروط قاطع ایران
تهران این روزها به کانون اصلی رایزنی‌های سرنوشت‌ساز منطقه‌ای و بین‌المللی بدل شده است. ورود فیلد مارشال «سید عاصم منیر»، فرمانده ارتش و رئیس نیروهای دفاعی پاکستان به پایتخت، آن هم در فاصله‌ای کمتر از ۲۴ ساعت پس از مذاکرات فشرده و راهبردی «سرگئی لاوروف» وزیر امور خارجه فدراسیون روسیه با مقامات عالی‌رتبه کشورمان، نشانه‌ای آشکار از مرکزیت قطعی ایران در هرگونه موازنه قدرت و امنیت پایدار در غرب آسیاست.
اگرچه این تقارن زمانی لزوماً به مفهوم طراحی یک «طرح اقدام مشترک» میان مسکو و اسلام‌آباد تلقی نمی‌شود، اما پیام روشنی از آرایش چندوجهی دیپلماسی منطقه‌ای با محوریت جمهوری اسلامی به دست می‌دهد؛ جایی که قدرت‌های منطقه‌ای و بین‌المللی می‌کوشند در شرایط انفعال یا زیاده‌خواهی غرب، کانال‌های رایزنی با تهران را باز نگه دارند.
اسلام‌آباد در آزمون میانجی‌گری؛ اصرار تهران بر مطالبات مشروع
حضور فرمانده ارتش پاکستان در رأس یک هیئت بلندپایه، گامی در امتداد تماس‌های فشرده ماه‌های گذشته اسلام‌آباد و دوحه به‌شمار می‌رود. در شرایطی که واشنگتن به ابتکارات صلح‌پژوهانه پاسخ‌هایی گنگ و ناکافی داده، تهران با قاطعیت مواضع اصولی خود را روی میز گذاشته است.
چنان‌که اسماعیل بقایی، سخنگوی دستگاه دیپلماسی تصریح کرده، پاسخ دریافتی از طرف آمریکایی به طرح پیشنهادی ایران نه‌تنها متوازن نبوده، بلکه ناکافی و تهی از تعهد عملی است. تهران اعلام کرده مسیر تنش‌زدایی روشن و شفاف است: «پایان قطعی تجاوز در همه جبهه‌ها و رفع کامل محاصره دریایی». در غیاب اراده سیاسی در واشنگتن، میانجی‌گری اسلام‌آباد اگرچه کانال‌های پیام‌رسانی را زنده نگه می‌دارد، اما تا زمانی که طرف مقابل به تعهدات خود برنگردد و اقدام ملموسی صورت نگیرد، نمی‌توان چشم‌انداز گشایشی زودهنگام را متصور بود.
عاصم منیر و مدیریت چند پرونده حساس
نقش‌آفرینی سید عاصم منیر در کسوت فرمانده ارتش پاکستان فراتر از پروتکل‌های مرسوم نظامی است؛ او حامل تلاش اسلام‌آباد برای برقراری موازنه میان تعهدات پیمان‌های منطقه‌ای خود (از جمله پیمان دفاعی مکه) با ضرورت‌های همسایگی و حفظ پیوند راهبردی با تهران است.
در کنار مباحث کلان ژئوپلیتیک و بحران یمن، پرونده‌های دوجانبه مرزی و تسهیل ترددهای تجاری نیز در دستور کار این سفر قرار دارد. اخیراً توقف موقت تردد ناوگان تجاری در گذرگاه‌های مرزی دو کشور، حساسیت‌هایی ایجاد کرده بود که مقامات دو کشور بر حل فنی و سریع آن از مسیر کارگروه‌های دوجانبه تأکید کرده‌اند؛ رویکردی که نشان می‌دهد ثبات و رونق اقتصادی در مرزها، اولویت غیرقابل چشم‌پوشی تهران و اسلام‌آباد است.
هم‌پوشانی با مأموریت لاوروف؛ وزن سنگین موازنه شرقی
هم‌زمانی سفر عالی‌ترین مقام نظامی پاکستان با حضور سرگئی لاوروف در تهران، تابلوی معناداری از عمق راهبردی دیپلماسی ایران ترسیم می‌کند. لاوروف در دیدارهای جداگانه با مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، و محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، بر پیوندهای ناگسستنی دوجانبه ذیل «معاهده مشارکت جامع راهبردی» انگشت گذاشت.
محکومیت شدید و قاطع تجاوزات آمریکا و رژیم صهیونیستی به مراکز هسته‌ای و خاک ایران از سوی مسکو، بازتابی از اشتراک منافع دو بازیگر کلیدی در رد سلطه‌گری یک‌جانبه غرب در منطقه خلیج فارس و تنگه هرمز است. لاوروف رسماً اعلام کرد که مسکو از حقوق حاکمیتی ایران در مجامع بین‌المللی چون شورای امنیت و شورای حکام آژانس انرژی اتمی قویاً دفاع خواهد کرد.
افق پیش‌رو؛ پیام پایتخت فراتر از تعارفات دیپلماتیک
برآیند این رفت‌وآمدهای پرسرعت به پایتخت مؤید یک گزاره اساسی است: تهران میزبان هر تلاشی برای ثبات‌بخشی است، اما امنیت ملی و منافع حیاتی خود را با تعارفات دیپلماتیک یا وعده‌های نسیه پیوند نمی‌زند. چه در چارچوب پیام‌رسانی‌های امنیتی اسلام‌آباد و دوحه و چه در تراز رایزنی‌های راهبردی با مسکو، ابتکار عمل در میدان و دیپلماسی همچنان در دست ایران است؛ بن‌بست تنش‌ها تنها زمانی شکسته خواهد شد که واشنگتن و متحدانش واقعیت‌های نظم نوین منطقه را به رسمیت بشناسند و به حقوق حقه ملت ایران تمکین کنند.
